معرفی رشته مهندسی کامپیوتر

 معرفی رشته مهندسی کامپیوتر

معرفی رشته مهندسی کامپیوتر|مشاوره تحصیلی شهداد

  

معرفی رشته مهندسی کامپیوتر

یکی از رشته‌های پرطرف‌دار در دوره کارشناسی رشته «مهندسی کامپیوتر» است. در ایران، این رشته در مقطع لیسانس در دو زیر شاخه «نرم‌افزار» و« سخت‌افزار» ارایه میشود. در اصل مهندسی کامپیوتر در سال ۱۹۳۹ آغاز شد، زمانی که جان وینسنت آتناواف و کلیفورد بری، برای توسعه اولین کامپیوتر دیجیتال از طریق فیزیک، ریاضیات و مهندسی برق الکترونیک تلاش کردند وکامپیوتر Atanasoff-Berry را نیز بوجود آوردند که همچنین به عنوان ABC شناخته شده بود که برای تکمیل ۵ سال طول کشید. اما اولین دوره کارشناسی مهندسی کامپیوتر در ایالات متحده در سال ۱۹۷۲ در دانشگاه کلیولند، اوهایو رزرواسیون در غرب ایالات متحده تأسیس شد. مهندسی کامپیوتر رشته ای است که به طراحی و ساخت اجزای مختلف رایانه می پردازد و اهمیت زیادی دارد. هدف این رشته تربیت افرادی است که در زمینه تحلیل، طراحی، ساخت و راه اندازی دستگاه ها و مجموعه های سخت افزاری جدید، بررسی و شناخت مجموعه های سخت افزاری و نرم افزاری موجود، نگهداری، عیب یابی و تعمیر و اصلاح و توسعه فعالیت کنند. طراحی، شبیه سازی، فرآوری، پردازش، سنجش، آموزش و ویرایش تمام مفهوم هایی هستند که با بیشترین دقت و در کوتاهترین زماندر برنامه های نرم افزاری رایانه انجام می شوند. لذا هدف از این رشته تربیت نیروی متخصص برای انجام امور فوق است. این رشته در کشور ما نیز اهمیت بسیار داشته و تا مقطع دکتری تدریس می‌شود. مهندسی‌ کامپیوتر در مقطع‌ کارشناسی‌ دارای‌ دو گرایش‌ سخت‌افزار و نرم‌افزار است‌.

نرم افزار

 مهندسان کامپيوتر در بخش نرم افزار به توليد، راه اندازي ونگهداري کاربردهاي نرم افزاري با کمک فناوريها و مهارتهاي علوم کامپيوتر ميپردازند. برخي زمينه هاي کاري و تحقيقاتي دانش آموختگان اين رشته به شرح زير است:
• توليد سيستم‌هاي نرم‌افزاري براي حيطه‌هاي مختلف صنعتي، تجاري و علمي
ا مديريت پروژه‌هاي توليد سيستم‌هاي نرم‌افزاري
• طراحي و بهينه‌سازي پايگاه‌هاي داده
• ايجاد سازوکارهاي امنيتي در سيستم‌ها
• طراحي و پياده‌سازي پروتکل هاي شبکه‌هاي کامپيوتري منظور برقراري ارتباط سريع، مطمئن و امن
• مهندسي اينترنت، طراحي و پياده سازي موتورهاي جستجو در وب و نرم‌افزارهاي مبتني بر وب
• طراحي و پياده سازي سيستمهاي عامل، و سيستمهاي توامان سخت افزار و نرم افزار
دانشجويان در دوره کارشناسي 141 واحد درسي را مي­گذرانند.واحدهايدرسي در رشته مهندسي کامپيوتر گرايش­هاي نرم افزار و سخت افزار الاخصوص در دورهکارشناسي بسيار شبيه هم بوده تا جايي که اختلاف اين دو گرايش تنها در حدود 20 واحددرسي است. از دروس تخصصي گرايش نرم­افزارمي توان به مهندسي نرم­افزار، پايگاهداده، مهندسي اينترنت، هوش مصنوعي، نظريه زبان­ها و ... اشاره کرد.

دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ نرم‌افزار

• ذخیره‌ و بازیابی‌ اطلاعات‌
• اصول‌ طراحی‌ و ساخت‌ کامپایلرها
• اصول‌ طراحی‌ پایگاه‌ داده‌ها
• پروژه‌ آزمایشگاه‌ سیستم‌ عامل‌
• پروژه‌ آزمایشگاه‌ پایگاه‌ داده‌ها
• شبیه‌سازی‌ کامپیوتری‌
• مهندسی‌ نرم‌افزار
• تحلیل‌ و طراحی‌ سیستم‌ها
• پروژه‌ نرم‌افزار
• کارآموزی‌


سخت افزار
بخش مهندسي کامپيوتر - سخت‌افزار - درزمينه توليد روشها و ابزارهاي طراحي مدارهاي ديجيتال، فعاليت مي­کند. فعاليت هايديگر اين گرايش نيز که در زمينه هاي تحقيقات بر روي پروتکل هاي چند رسانه اي و باسهاي استاندارد بوده از جايگاه بالايي برخوردار مي باشد. همچنين تحقيقات به روزي درزمينه متدهاي طراحيFPGA ها در اين بخش در جريان است. مهندسان کامپيوتر سخت‌افزار در سطح کارشناسي، کارشناسي ارشد ودکترا در زمينه‌هاي زير فعاليت مي کنند:
• ابزار CAD براي طراحي و ساخت مدارهاي ديجيتال
• زبانهاي توصيف سخت افزار در سطوح مختلف و تدوين روشهاي طراحي، شبيه‌سازي و سنتز
ت برنامه‌هاي تست و توليد تست و آزمون‌پذيري مدارهاي ديجيتال
• استفاده زبانهاي سخت افزاري براي بررسي مدارها از نظر استفاده توان، قابليت اطمينان و سرعت
• فشرده‌سازي تصوير، پردازش سيگنال‌هاي ويديويي
• طراحي و ساخت پروتکل‌هاي چندرسانه‌اي و استانداردهاي مربوطه به آن
پژوهش‌هايي در جهت ساخت پروسسورهاي شبکه و پروتکل‌هاي آن
• روشهاي ساخت مدارهاي توان پايين
از آنجايي که دانشجويان در اين گرايش آماده طراحي مدارهايالکترونيکي مي شوند، دروس تخصصي آنها تا حدود زيادي مشابه دروس رشته مهندسي برقگرايش الکترونيک است. از دروس تخصصي آن مي توان الکترونيک2، الکترونيک ديجيتال، طراحيمدارهاي مجتمع در ابعاد خيلي بزرگ، موضوعات پيشرفته در سخت افزار، طراحي مدارهايواسط و ... را نام برد.


دروس‌ تخصصی‌ گرایش‌ سخت‌افزار

سیگنال‌ها و سیستم‌ها
• مدارهای‌ الکتریکی‌
• انتقال‌ داده‌ها
• سیستم‌های‌ کنترل‌ خطی‌
• الکترونیک‌ دیجیتال‌
• طراحی‌ سیستم‌های‌ VLSI
• کارآموزی‌.

 

دو گرايش نرم­افزار و سخت­افزار در مقطع کارشناسي بيش از آن که درس هاي اختصاصي داشته باشند درس هاي مشترک زيادي دارند، بخشي از آنها عبارتند از:
• فیزیک‌
• ریاضی‌
• مبانی‌ کامپیوتر و برنامه‌سازی‌
• آزمایشگاه‌ کامپیوتر
• معادلات‌ دیفرانسیل‌
• ساختمان‌های‌ گسسته‌
• برنامه‌سازی‌ پیشرفته‌
• آمار و احتمالات‌ مهندسی‌
• ریاضی‌ مهندسی‌
• مدارهای‌ الکتریکی‌
• ساختمان‌ داده‌ها
ت زبان‌ ماشین‌ و برنامه‌سازی‌ سیستم‌
• مدارهای‌ الکترونیکی‌
• مدارهای‌ منطقی‌
• طراحی‌ الگوریتم‌ها
• طراحی‌ و پیاده‌سازی‌ زبان‌های‌ برنامه‌سازی‌
• ریز پردازنده‌
• معماری‌کامپیوتر
• شبکه‌های‌ کامپیوتری‌
• سیستم‌های‌ عامل‌
• کارگاه‌ عمومی‌.

در کل نمي توان تفاوت زيادي در مقطع کارشناسي بين نرم­افزار وسخت افزار قائل شد چرا که دانشجويان هر گرايش با داشتن حق انتخاب در دروساختياري(که در حدود 15 واحد است) در صورت علاقه مي توانند دروس اختصاصي گرايش ديگررا بگذرانند. تفاوت ها در مقطع کارشناسي ارشد بسيار زياد شده تا جايي که به ندرتمي توان دروس مشترک بين اين دو گرايش پيدا کرد.
دانشجوياني که وارد رشته مهندسي کامپوتر مي­شوند بايد پيشزمينه رياضي قوي، الاخصوص در رياضيات گسسته و آمار و احتمال داشته باشند.

 

آینده شغلی

با توجه به گسترش روزافزون دنیای رایانه امروزه بیش از هر زمان دیگری نیاز به متخصصان رایانه احساس می شود. امروزه یک مهندس کامپیوتر اگر علاقمند به کار باشد، هیچ وقت با مشکل بیکاری روبه رو نمی شود. به خصوص مهندسین نرم افزار فرصت های شغلی بیشتری داشته و برای کارکردن نیاز به امکانات و تجهیزات زیادی ندارند. فرصت های شغلی این رشته به حدی گسترده و متعدد است که نه تنها فارغ التحصیلان این رشته به راحتی جذب بازار کار می شوند بلکه دانشجویان دو سال آخر این رشته نیز می توانند وارد بازار کار شده و فعالیت کنند. برای مهندسین سخت افزار هم امکان کار در شرکتهای تولید کننده قطعات و دستگاهها و مراکز صنعتی – تولیدی بسیار فراهم است و از نظر سطح درآمدی هم با توجه به دانش و پشتکار شخصی در حد قابل قبول و ایده آلی قرار دارند. از طرفی با توجه به استفاده روزافزون از شبکه اینترنت زمینه کار در این موضوع نیز بسیار مهیاست.